termen en definities

Elk vak kent de nodige vaktermen die niet bij iedereen bekend zijn. Hieronder vindt je een lijst van de op deze website gebruikte vaktermen. Door er met de cursor over te gaan verschijnt een venstertje dat beknopte uitleg over de aangewezen vakterm geeft.

Het bnp of bruto nationaal product

Het bruto nationaal product(bnp) ofwel het totale inkomen van mensen in een bepaald land bij elkaar, is de totale geldwaarde(dollars) van alle goederen en diensten die in een bepaalde periode - meestal een jaar - door een land, gerekend tegen marktprijzen, worden geproduceerd. Het bnp per hoofd van de bevolking is een maat voor de welvaart. In 2017 was het bnp per hoofd van de bevolking in Nederland % 53600,-

John Pym

John Pym was een Engelse parlementarier die leiding gaf aan de puriteinse parlementariërs. Hij voerde fel oppositie tegen Katholieken en tegen de absolute monarchie. Hij was een voorstander van een koning die gebonden is aan de constitutie en de wil van het parlement. Hij voerde eerst oppositie tegen koning James en later tegen diens zoon Karel I. Toen Karel I hem wilde laten arresteren was dit de directe aanleiding tot de Engelse burgeroorlog tussen de koningsgezinden en tussen de voorstanders van de constitutie en het parlement. Deze burgeroorlog duurde van 1642 tot 1649.

Cavalier

De parlementairen in de Engelse burgeroorlog(1642-1649) noemden de koningsgezinden cavaliers. Daarbij verwijzend naar hun politieke voorkeur en ijdelheid wat betreft hun kleding en uiterlijk. Cavalier is afgeleid van het Latijnse caballarius dat "ruiter" betekent. Wij kennen het begrip ridder. De Fransen kennen het begrip chevalier. De Spanjaarden caballero.

Roundheads

Roundheads was de spotnaam die werd gegeven aan de puriteinen in het Engelse parlement vóór, tijdens en na de Engelse burgeroorlog(1642-1649).
De term roundheads verwijst naar het door de meeste aanhangers van de puriteinen gedragen kapsel, dat vrij kort rond het hoofd en op of boven de oren geschoren was. Dit in tegenstelling tot hun tegenstanders de adelijke royalisten de Cavaliers, die het haar meestal in lange krullen lieten vallen.
De puriteinen waren voorstanders van een eenvoudig en ingetogen leven. De haardracht was een op zich futiel en weinig politiek-getint verschil, maar de benamingen schetsten wel in algemene zin het verschil tussen de strijdende facties.
Mogelijk werd het woord voor het eerst gebruikt op door een ex-officier tijdens een rel. Hij zou zijn zwaard hebben getrokken met de woorden dat hij "de keel zou afsnijden van die round-headed dogs die een grote bek opzetten tegen de bisschoppen."

Athene

Athene
Nadat Athene samen met Sparta de de aanvallen van Perzië in 470 V.C., had afgeslagen, vormde Athene zijn oorlogsvloot om tot een handelsvloot.
trireme
Athene werd een van de grootste handelssteden van de wereld Waarschijnlijk door de contacten met andere volken ontstonden scheuren in tradities, dogma's en het geloof in de vele goden. De steeds rijkere kooplieden hadden teveel gezien om teveel te geloven. (Will Durant, 1939)
De kennis van Wiskunde en astronomie nam toe, naarmate de handel overzee toenam. Mensen gingen zich wagen aan natuurlijke verklaringen voor wat voorheen als als bovennatuurlijk werd beschouwd. Ook de filosofie bloeide. Volgens Democritus was er in werkelijkheid niets anders dan atomen en ruimte.
In dit klimaat ontwikkelde Athene zich tot een democratie. Dat gold niet voor alle inwoners.Van de 400.000 inwoners waren er 250.000 slaaf. 250.000 waren burgers. Dezen waren allen gerechtigd naar de ecclesia (volksvergadering) te gaan. Daar werd het beleid afgesproken door erover te stemmen.
De hoogste macht lag bij de dikasteria waarvan zo'n duizend burgers lid waren. Deze leden werden volgens een alfabetisch rooster gekozen om omkoping te voorkomen.

afbeeldingen:
Mozaiek van Trireme, Carthago, Bardo museum Tunesië

Literatuur:
Durant, W. Van Socrates tot Bergson, Salamander, 1962.

Subcategorieën

  • termen en definities
    Door met de cursor een term aan te wijzen verschijnt er een venstertje met beknopte uitleg
    Aantal artikelen:
    28